Witgouden oorbellen – 14 en 18 karaat PreLoved

Wat is witgoud precies?

Puur goud is geel. Voor witgoud wordt het gelegeerd met witte metalen — tegenwoordig vooral palladium, soms zilver — die de gele tint wegdrukken. Het resultaat is echter niet zilverwit maar een lichte, grijsgele kleur.

Om de heldere zilverwitte glans te krijgen die u van witgoud kent, wordt het sieraad afgewerkt met een rhodiumlaag: een uiterst dunne coating van rhodium, een metaal uit de platinagroep. Die laag geeft de spiegelende witte kleur en beschermt het goud eronder.

Dat maakt witgoud anders dan geelgoud of roségoud, waar de kleur in het metaal zelf zit. Bij witgoud ligt de kleur er deels bovenop.

De rhodiumlaag bij een oorbel

Bij oorbellen concentreert de slijtage zich op één punt: de sluitstift. Die schuurt bij elk in- en uitdoen langs het oorgaatje, en daar verdwijnt de rhodiumlaag als eerste. Het zichtbare deel van de oorbel blijft doorgaans veel langer goed, juist omdat dat nergens tegenaan komt.

Hoe lang. Bij oorbellen die u dagelijks in- en uitdoet is de stift na twee tot drie jaar op dat punt kaal. Draagt u een paar langdurig in, dan gaat het aanzienlijk langer mee. Bij creolen, die zichzelf sluiten via het oorgaatje, verdeelt de slijtage zich gelijkmatiger.

Het is te herstellen. Rhodineren is een standaard behandeling bij elke goudsmid: het paar wordt gereinigd en opnieuw in een rhodiumbad gedompeld. Dat kost weinig en kan zo vaak als nodig worden herhaald.

Bij PreLoved is de staat wisselend. Wij beoordelen dat per paar en vermelden het; waar het loont, laten wij de oorbellen opnieuw rhodineren voordat ze in de collectie komen.

Nikkel: bij oorbellen het scherpst

Dit punt is bij oorbellen belangrijker dan bij welk ander sieraad, want een oorbel is het enige sieraad dat permanent in een wondje zit. Wat bij een ring of ketting hooguit op de huid ligt, zit hier in het oorkanaal.

Vóór 2001 werd witgoud vaak met nikkel gelegeerd in plaats van palladium. Nikkelallergie is een van de meest voorkomende contactallergieën in Nederland, en witgouden oorbellen waren destijds een klassieke aanleiding om die te ontdekken.

Sindsdien gelden binnen de EU strenge regels voor nikkelafgifte bij sieraden die de huid raken, en wordt vrijwel altijd palladium gebruikt. Bij hedendaags witgoud speelt het probleem dus niet meer. Bij vintage witgouden oorbellen van vóór die tijd kan nikkel er wel in zitten — en juist bij de sluitstift, waar de rhodiumlaag het eerst doorslijt, is dat een reden om de staat goed te laten beoordelen.

Bent u gevoelig aan de oren, kies dan bij voorkeur 18 karaat: daar is nog maar 25% van de legering bijmetaal, tegenover 41,5% bij 14 karaat.

Waarom witgoud bij diamant en parel?

De klassieke reden dat diamant in witgoud wordt gezet, is optisch. De heldere metaalkleur loopt visueel over in de steen, waardoor de diamant witter oogt dan hij feitelijk is. Bij geelgoud gebeurt het omgekeerde: het gele metaal weerkaatst in de steen en geeft die een warmere ondertoon. Bekijk de oorbellen met diamant.

Bij parel speelt hetzelfde: het koele metaal laat de witte glans van de parel helderder uitkomen, waar geelgoud er een crèmekleurige zweem aan geeft. Voor blauwe stenen als saffier en aquamarijn geldt dat witgoud juist contrast geeft.

Het volledige aanbod met gezette stenen staat bij oorbellen met edelsteen.

Welke modellen in witgoud?

• Creolen – van mini-creolen van 10 mm tot bredere modellen. Doordat een creool zichzelf sluit via het oorgaatje, is er geen los achterkantje en verdeelt de slijtage van de rhodiumlaag zich gelijkmatiger.
• Oorknopjes – klein en tegen het oor. Het meest gedragen model, en waar het spiegelende witgoud bij weinig materiaal toch opvalt.
• Oorhangers – met een bewegend element, waarbij witgoud bij elke beweging licht vangt.
• Clip-oorbellen – met klemsluiting, ook zonder oorgaatjes te dragen, en dus zonder slijtage aan een stift.

Bij bicolor oorbellen is witgoud gecombineerd met geelgoud in één model — een manier om beide kleuren te dragen zonder te hoeven kiezen.

Witgoud, zilver of platina?

Drie zilverkleurige metalen die op het oog lijken maar wezenlijk verschillen:

• Witgoud – echt goud, 58,5% of 75%, met een rhodiumlaag. Goudwaarde identiek aan geelgoud van hetzelfde karaat.
• Zilver – een ander edelmetaal, aanzienlijk goedkoper, en het slaat aan: zilver wordt donker door zwavel in de lucht en moet regelmatig gepoetst worden. Bij oorbellen is dat extra onhandig, omdat de stift in het oorgaatje zit.
• Platina – van nature zilverwit, dus geen rhodiumlaag nodig. Zwaarder en duurder dan goud, en zeldzaam in Nederlandse sieraden.

Ziet u zilverkleurige oorbellen zonder gehaltestempel als 585 of 750, dan is het geen witgoud. Meer over het onderscheid bij soorten goud en echt goud herkennen.

PreLoved kwaliteit – waar wij op letten

Onderhoud: lauwwarm water met milde zeep en een zachte tandenborstel. Doe oorbellen altijd in ná parfum en haarspray, en gebruik geen poetsdoek voor zilver — die bevat schuurmiddel dat de rhodiumlaag juist wegneemt. De volledige uitleg staat bij gouden oorbellen schoonmaken.

Verder kijken

Veelgestelde vragen over witgouden oorbellen